Tallentontwikkeling

Patrick van Bruggen heeft mij gevraagd een blog te schrijven over talentontwikkeling.

Manus Offerman

Wie is Manus Offerman? Ik ben 23 jaar. Ik ben nagenoeg aan boord van een boot geboren en zeil vanaf mijn 8e wedstrijden. Ik startte in een Optimist en ben in 2011 overgestapt naar de RSFeva. In deze boot zeilde ik samen met mijn zus, Willemijn. Daarna zeilden we samen in de 29er, het kleine broertje van de 49er. In het najaar van 2016 stapten we samen over naar de 49er FX. We hebben in de winter van 2016/2017 samen hard doorgetraind en verwachtten eigenlijk dat we bij de eerste wedstrijden achterin zouden varen. Maar in juni 2017, bij het Europees Kampioenschap, voeren we tot onze verbazing direct bij de beste 20! Sinds 2018 zeil ik fulltime bij het Nederlands team. Mijn doel is om Nederland te vertegenwoordigen op de Olympische Spelen in Parijs van 2024. Om dit doel te bereiken moeten mijn teamgenoot en ik fit en mentaal sterk zijn. We hebben mensen om ons heen nodig die ons ondersteunen.

Talent

Talent is een startpositie. Talenten in een sport onderscheiden zich ten opzichte van andere sporters, doordat talenten zich sneller ontwikkelen en meer gevoel hebben voor iets. Talent alléén is niet voldoende. Ik denk dat talent je maar tot een bepaald niveau kan brengen en vanaf daar is het hard werken! Mensen die al vroeg leren om echt hard te werken kunnen beter worden dan mensen met veel talent. Om de top te bereiken is hard werken belangrijker dan talent! 

Voor de absolute top heb je dus talent en hard werken nodig. Ik zie het als een 10 liter emmer. Als je deze emmer moet vullen, dan vertegenwoordigd 2 liter ‘talent’. De andere 8 liter is gewoon hard werken. Als je minder talent hebt moet je dus harder werken. Aan de finish gaat het erom wie het hardste heeft gewerkt en wie dit hard werken het slimste heeft aangepakt. Want slim werken is ook hard werken.

Stimuleren van het talent

Ik had als kind al een bepaald doel. Hoe komt het dat ik al heel veel doelen heb bereikt en ook heel duidelijk een einddoel voor ogen heb? Ik zal de belangrijkste elementen eruit proberen te lichten. 

Ik heb het geluk dat allebei mijn ouders heel sportief zijn en daar veel plezier aan beleven, zowel in het doen als het kijken naar sport. Hierdoor ging ik op heel jonge leeftijd al mee naar het sporten van mijn ouders. Met mijn ouders hadden wij ook altijd veel actieve vakanties. Mijn ouders hebben mij ook altijd ondersteund in het beoefenen van sporten. Als ik meer wilde doen, dan ik al deed in de sport, dan hielpen mij ouders mij daarmee. Dat heeft er voor gezorgd dat ik het leuk vond en altijd wel meer wilde. Ik kreeg dan ook meer zin in winnen of het goed doen.

Dat ik samen ben gaan zeilen met mijn zusje, Willemijn, heeft er ook voor gezorgd dat ik de stap kon maken naar professioneel sporter. Wij zijn samen gaan zeilen toen mijn zus 13 was en ik 15. We hebben samen een bedrijf opgericht om onze sport te kunnen betalen. Omdat wij dit samen doen kunnen wij elkaar helpen en motiveren om steeds verder te komen. Ondanks dat we nu in andere boten varen hebben we nog steeds het bedrijf en doen we dit nog geheel samen. Wij stimuleren en adviseren elkaar om het uiterste uit ons talent te halen en daarmee trekken wij ons aan elkaar op. 

Mijn voormalige coach en trainer, Alex Breuseker, heeft mij en mijn zusje ook een enorme zet voorwaarts gegeven. Alex heeft ons onder zijn hoede genomen en ons het echte wedstrijd zeilen eigenlijk geleerd. Dat Alex ons coachte was eigenlijk heel speciaal voor ons. Je kunt het vergelijken als trainen bij je eigen vereniging, maar dat er dan geen verenigingstrainer is, maar dat dan direct de trainer van het nationaal olympisch team je gaat opleiden. Alex heeft mij laten zien wat er nodig is om de absolute top te bereiken. Dankzij Alex weet ik welke stappen ik nog in de toekomst moet maken. Uit de tips van Alex haal ik altijd veel steun.

En zo heb ik nog zo veel meer mensen die mij steeds verder hielpen. Ik denk hierbij aan de hulp van mijn mental coach, de hulp bij het oprichten van ons bedrijf, het leren werven van sponsoren en daarnaast natuurlijk alle andere leuke en lieve mensen die ons zoveel mogelijk ondersteunen. Dit zijn er veel te veel om te benoemen maar allemaal even belangrijk. 

Differentieel leren

Ik heb naast zeilen ook op andere sporten gezeten. Ik heb eigenlijk het meeste gehockeyd en gezeild. Ik denk dat het heel belangrijk is om diverse sporten te beoefenen. Sport op zich is iets leuks en moois dus ik zal zeggen dat je altijd zo veel  mogelijk aan sport moet doen. Het zeilen heeft mij wel geleerd dat niet alles wat je nodig hebt om te presteren uit het zeilen zelf komt. 

Ik surf nu naast het zeilen. Surfen helpt mij altijd om mijn hoofd even leeg te maken.

Plezier

Ik haal heel veel plezier uit dingen die mij interesseren. Plezier is voor mij: “uitdaging en voldoening”. Plezier steunt mij in trainingen. Plezier steunt mij eigenlijk bijna elke dag. Maar vooral de quote: “Enjoy the Shit” blijft mij bij, dat ik probeer te blijven genieten ook al het zwaar is en tegen zit. Als het minder gaat, dan geeft ‘plezier’ mij kracht.

Plezier heeft mij niet gesteund op de momenten dat ik wou presteren. Ik moet nog leren op plezier meer in te zetten als ik wil presteren. Op het 29er WK in 2016 had ik mijzelf teveel druk opgelegd en wou ik te graag presteren. Toen ik tijdens dit WK niet optimaal presteerde, zag ik het plezier niet meer, in wat ik aan het doen was. Dit proces heeft bijna een half jaar geduurd. Na dit halve jaar kwam het plezier weer terug en kon ik met een beetje voldoening terug kijken op wat ik in de aanloop naar dit WK had gedaan. Maar ik ben nog steeds aan het leren goed te blijven genieten en ontspannen te blijven als het er op aankomt.

Mentale weerbaarheid

Mentale weerbaarheid is voor mij dat je alles aan durft. Dat betekend niet dat je het meteen kan of zelfverzekerd ergens in moet stappen maar wel dat je het aandurft om het te doen. Ik vergelijk het met parachute springen, iedereen is bang en voelt spanning maar toch: springen is waar het om gaat.

Als ik een moeilijk gesprek met mijn teamgenoot moet voeren om beter te presteren dan vind ik dat het mentaal sterk is om dit gesprek aan te gaan. Je kwetsbaar durven opstellen tegenover je teamgenoot en gaan voor de winst voor het team. Hoe spannend dat ook is.

Sportpsycholoog

Ik maak geen gebruik van een sportpsycholoog binnen de staf van het Watersportverbond. Wel heb ik een paar keer in het jaar contact met mijn eigen sportpsycholoog, Mick Berghout. Mick helpt mij als ik moeite heb met bijvoorbeeld het kiezen van de vervolgstap in mijn carrière of als ik niet lekker in mijn vel zit. Hij helpt mij preventief met dingen, zoals een performance routine, zodat ik daar op terug kan vallen als ik spanning voel.

Bij mij in het zeilteam wordt neutraal tegen mentale training aangekeken. Iedereen snapt het dat het nodig kan zijn en zal daar nooit over oordelen. Er wordt een beetje vragend tegen preventie begeleiding aangekeken maar zeer positief als je een probleem wilt oplossen. Ik denk dat het goed is om juist te voorkomen dat er problemen ontstaan. 

Helpende en belemmerde overtuigingen – teambuilding

Ik focus mij erg op het team. Dit belemmerd mij soms. Ik ben pas heel recent tot de conclusie gekomen dat het beter is om te accepteren dat het hebben van een groep goede mensen, die een taak goed kunnen uitvoeren, beter is dan mij bezig te houden met hoe de teamleden onderling met elkaar omgaan. In het recente verleden stopte ik teveel energie in het optimaliseren van een hecht team omdat ik teveel van harmonie houd. Deze tijd gebruik ik nu om zelf beter te worden.

Corona & Focus

Corona heeft niet veel veranderd in mijn mindset. Ik heb ook nu steeds mijn doelen kunnen bepalen en kan blijven zeilen. Wel hebben we dit jaar bijna geen wedstrijden gehad en dat is toch minder leuk. Maar het is een kleine tol in vergelijking met anderen, vind ik. We werken de komende tijd gewoon door en nemen de wereld zoals die komt. Plan A heb ik en verder blijf ik flexibel.

Doelen

Ik wil naar de Olympische Spelen in 2024. Mijn trainingspartners hebben zich het afgelopen jaar voor het eerst gekwalificeerd voor de Olympische Spelen, in de zeilklasse 49er. Dit geeft ons allen een boost voorwaarts en laat zien dat wij met zijn allen goed op weg zijn richting de top.

Nu werk ik naar de volgende doelen toe, zodat ik me kan kwalificeren voor de Olympische Spelen in 2024. Dit betekent concreet dat ik in de top 20 moet staan op het WK 2022 en in de top 8 op het WK 2023. Dat lijkt nu nog ver weg, maar de tijd gaat heel hard.

Jonge talenten

Voor jonge sporters heb ik de volgende tips. Zorg dat je vroeg begint met de randvoorwaarden van je sport in orde te maken. Vraag aan sporters, die al verder zijn in hun carrière, welke randvoorwaarden op orde moeten zijn en ga vervolgens hiermee aan de slag.  

Mijn ervaring is dat als je vroeg begint met het regelen van de randvoorwaarden, je kunt voorkomen dat je moet stoppen met een sport omdat je te laat erachter kwam dat een specifiek element belangrijk is in de voorbereiding. Als voorbeeld neem ik het werven van sponsoren. Je moet tijd stoppen in het werven van sponsoren, want zonder geld in deze sport moet je gedwongen stoppen. Het werven van een sponsor kan makkelijk een half jaar of zelfs langer kosten.

En beleef veel plezier aan wat je doet! Richt jouw sport zo in, dat je er het meeste plezier en voldoening uithaalt. Doe leuke dingen en geniet van de weg. Ook de weg naar professioneel sporter geeft plezier en is heel bijzonder en leerzaam.

Talentontwikkelingsprogramma Watersportbond

In de ideale wereld, dat als de bond meer geld zou hebben, dan zou ik graag zien dat het opleidingsprogramma voor de jeugd beter gemaakt wordt. Door onder andere meer te scouten en de stappen tussen de verschillende boter kleiner te maken.

Tot slot heb ik nog de volgende tips voor (jeugd)coaches in willekeurige volgorde:
Probeer te inspireren
Probeer te motiveren.
Zorg voor veel plezier en laat zien dat sporten en presteren iets heel moois is.
Laat sporters die je coacht wel zien wat het is om af te zien / diep te gaan in sport. 

Geschreven door Patrick van Bruggen.

1 thought on “Tallentontwikkeling”

  1. Mooi om te lezen. Ik bewonder Manus om zijn instelling en motivatie. Twee stappen vooruit en een achteruit. Maar de vooruitgang blijven zien en hierop schakelen.
    Op naar Parijs. Gaat lukken op deze manier!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *